{"id":734,"date":"2023-06-13T12:29:26","date_gmt":"2023-06-13T22:29:26","guid":{"rendered":"https:\/\/www.hawaii.edu\/kawaihapai\/?page_id=734"},"modified":"2024-05-24T12:36:39","modified_gmt":"2024-05-24T22:36:39","slug":"wai%ca%bbanae","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/www.hawaii.edu\/kawaihapai\/ka-pae-%ca%bbaina-o-hawai%ca%bbi-na-kai-%ca%bbewalu\/o%ca%bbahu\/wai%ca%bbanae\/","title":{"rendered":"Wai\u02bbanae"},"content":{"rendered":"\n

Inoa | Name(s)<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Wai\u02bbanae<\/p>\n\n\n\n

Hi\u02bbona \u02bb\u0101ina | Land characteristic:<\/strong> Moku<\/p>\n\n\n\n

Hi\u02bbona \u02bb\u0101ina o loko o k\u0113ia wahi | Feature(s) located within this place:<\/strong> N\u0101n\u0101kuli; Lualualei; Wai\u02bbanae (Ahupua\u02bba) ; M\u0101kaha; Kea\u02bbau; \u02bb\u014chikilolo; M\u0101kua; Kahanahaiki; Keawa\u02bbula<\/p>\n\n\n\n

Hi\u02bbona \u02bb\u0101ina nona k\u0113ia wahi | Feature(s) that contain this place:<\/strong> O\u02bbahu<\/a><\/p>\n\n\n\n

H\u014d\u02bbulu\u02bbulu mana\u02bbo<\/strong><\/p>\n\n\n\n

He moku k\u0113ia ma ka mokupuni o O\u02bbahu. Aia k\u0113ia moku ma waena o \u02bbEwa, ma ka \u02bbao\u02bbao Hema, a me Wai\u0101lua, ma ka \u02bbao\u02bbao \u02bb\u0101kau. Aia \u02bbO Ka\u02bbala, ke kuahiwi nui o O\u02bbahu, ma ke pae kuahiwi o Wai\u02bbanae, a wahi a n\u0101 k\u016bpuna, aia ma laila kahi nohona o ke akua \u02bbo Kaiona. Ma ka waokele \u02bbo Ka\u02bbala e ulu ana ke kumul\u0101\u02bbau o ka \u02bb\u014dhi\u02bba lehua pua \u02bb\u0101hihi, he pua kupaianaha n\u014d ia. No Lualualei \u02bbo Mauiakalana, ke keiki a Hina, a ka mea i hei i ka l\u0101. Ma kona mau ka\u02bbao, m\u0101ka\u02bbika\u02bbi n\u0101 me\u02bbe akua \u02bbO Hi\u02bbiakaikapoliopele a me Kamapua\u02bba i ka moku o Wai\u02bbanae. Aia ma \u02bb\u014chikilolo kahi ana nui, \u02bbo K\u0101neana ka inoa, a ma laila i noho ai ke kanakaman\u014d \u02bbO Nanaue. Wahi a n\u0101 kupuna, “Ola Wai\u02bbanae i ka makani Kai\u0101ulu” he wahi kaulana k\u0113ia i ka p\u0101 nui \u02bbana mai o ka l\u0101 me ka nani p\u016b o ka pae kuahiwi. <\/p>\n\n\n\n

Description<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Quadrangle, mountain range, land division, town, valley, school, district, and homesteads, O\u02bbahu. A lizard goddess named P\u016bh\u0101wai (water hollow) once lived inland at a place called P\u016bh\u0101; she stole a woman’s husband; the wind god, Makanikeoe, restored him to her. Literally, mullet water. (Place Names of Hawaii)<\/p>\n\n\n\n

\u02bb\u014clelo kuhikuhi<\/strong><\/p>\n\n\n\n

E koho i\u0101 “Wai\u02bbanae” no n\u0101 kumuwaiwai pili i ka moku o Wai\u02bbanae. No n\u0101 mea pili i ke ahupua\u02bba o Wai\u02bbanae, e koho p\u016b i\u0101 “Wai\u02bbanae (Wai\u02bbanae)”<\/p>\n\n\n\n

Instructions<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Not to be confused with the ahupua\u02bba within this moku of the same name. <\/p>\n\n\n\n

Mo\u02bbok\u016b\u02bbauhau | Genealogy\u00a0<\/strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Akua | Deity:<\/em> Kamapua\u02bba; Mauiakalana,<\/p>\n\n\n\n

\u02bbOhana | Family:<\/em> Ohana Keaulana; \u02bbOhana McCandless\u00a0<\/p>\n\n\n\n

Hana | Practice:<\/strong> Lawai\u02bba;<\/a> He\u02bbe nalu<\/a><\/p>\n\n\n\n

K\u016bmole | Source(s)<\/strong><\/strong><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Pukui, Mary Kawena. \u2019Olelo No\u2019eau\u202f: Hawaiian Proverbs & Poetical Sayings<\/em>. Honolulu, Hawai\u2019i: Bishop Museum Press, 1983.<\/p>\n\n\n\n

Pukui, Mary Kawena, Samuel H. (Samuel Hoyt) Elbert, and Esther T. Mookini. Place Names of Hawaii. Rev. and enl. Ed. Honolulu: University Press of Hawaii, 1976. Ulukau: The Hawaiian Electronic Library.<\/a><\/p>\n\n\n\n

Sterling, Elspeth P., and Catherine C. Summers. Sites of Oahu<\/em>. [Rev. ed.]. Honolulu: Bishop Museum Press, 1993.<\/p>\n\n\n\n

Ho\u02bbopili \u02bbia i | Applied to:<\/strong> <\/strong>Ka Po\u02bbe kahiko o Wai\u02bbanae = Oral histories of the Wai\u02bbanae Coast of O\u02bbahu<\/a>, Ua mau na po\u02bbe o Wai\u02bbanae : The steadfast people of the Wai\u02bbanae coast : Wai\u02bbanae Coast community cultural festival, O\u02bbahu, Hawai\u02bbi, June 14-21, 1997<\/a>, Ka mo\u02bbolelo o Hi\u02bbiakaikapoliopele : ka wahine i ka hikina a ka l\u0101, ka u\u02bbi palekoki uila o Halema\u02bbuma\u02bbu<\/a><\/p>\n\n\n\n

Mea haku | Created by:\u00a0<\/strong><\/strong>Na ka hui \u02bbimi na\u02bbauao o Ka Wai H\u0101pai<\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Inoa | Name(s) Wai\u02bbanae Hi\u02bbona \u02bb\u0101ina | Land characteristic: Moku Hi\u02bbona \u02bb\u0101ina o loko o k\u0113ia wahi | Feature(s) located within this place: N\u0101n\u0101kuli; Lualualei; Wai\u02bbanae (Ahupua\u02bba) ; M\u0101kaha; Kea\u02bbau; \u02bb\u014chikilolo; M\u0101kua; Kahanahaiki; Keawa\u02bbula Hi\u02bbona \u02bb\u0101ina nona k\u0113ia wahi | … <\/p>\n","protected":false},"author":216,"featured_media":0,"parent":663,"menu_order":5,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-734","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.hawaii.edu\/kawaihapai\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/734","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.hawaii.edu\/kawaihapai\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.hawaii.edu\/kawaihapai\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hawaii.edu\/kawaihapai\/wp-json\/wp\/v2\/users\/216"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hawaii.edu\/kawaihapai\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=734"}],"version-history":[{"count":9,"href":"https:\/\/www.hawaii.edu\/kawaihapai\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/734\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2690,"href":"https:\/\/www.hawaii.edu\/kawaihapai\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/734\/revisions\/2690"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hawaii.edu\/kawaihapai\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/663"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.hawaii.edu\/kawaihapai\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=734"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}