  {"id":1723,"date":"2023-11-28T09:09:56","date_gmt":"2023-11-28T19:09:56","guid":{"rendered":"https:\/\/www.hawaii.edu\/kawaihapai\/?page_id=1723"},"modified":"2024-09-03T13:11:41","modified_gmt":"2024-09-03T23:11:41","slug":"kalai-wa%ca%bba","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/www.hawaii.edu\/kawaihapai\/hana-list\/kalai-wa%ca%bba\/","title":{"rendered":"K\u0101lai wa\u02bba"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>Inoa | Name(s)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>K\u0101lai wa\u02bba<\/p>\n\n\n\n<p><strong>H\u014d\u02bbulu\u02bbulu mana\u02bbo<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>\u02bbO ke k\u0101lai wa\u02bba kekahi hana a ke kahuna k\u0101lai wa\u02bba o ka w\u0101 kahiko. Ho\u02bbomana \u02bbia ke k\u0101lai \u02bbana i ka wa\u02bba i ke akua. \u02bbO ke koa ka la\u02bbau i koho nui \u02bbia no ke k\u0101lai \u02bbana, ak\u0101 ho\u02bbohana p\u016b \u02bbia ka \u02bbulu, ke kukui, ka \u02bb\u014dhi\u02bba h\u0101, a me ka wiliwili. In\u0101 ho\u02bbomana maika\u02bbi \u02bbia ke koa e ke akua, pi\u02bbi a\u02bbe n\u0101 mea k\u0101lai i kahi o ke koa me n\u0101 m\u014dhai a waiho \u02bbia me ka pule p\u016b. \u02bbOki a hina ke koa me ke ko\u02bbi a laila k\u0101lai \u02bbia me ka pule p\u016b \u02bbana. K\u0101lai \u02bbia ka wa\u02bba ma uka a laila halihali \u02bbia i kai a ho\u02bbopau \u02bbia ma kahi h\u0101lau wa\u02bba. I k\u0113ia au nei, \u02bboko\u02bba loa n\u0101 lako i ho\u02bbohana \u02bbia no ke k\u0101lai \u02bbana i ka wa\u02bba \u02bboiai he \u02bboihana ia i h\u014d\u02bbola hou ia ak\u0101 he \u02bboihana e ho\u02bbomau \u02bbia nei e ka po\u02bbe k\u0101lai wa\u02bba o k\u0113ia w\u0101.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Description<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Carving canoes is a practice done by expert carvers in traditional times. Akua were petitioned before the carving was done. Koa was often the type of tree used to carve but other kinds of trees used included kukui, \u02bb\u014dhi\u02bba, \u02bbulu, and wiliwili. When petitioned, akua would guide the carver regarding the use of a particular tree and the carvers would travel upland with offerings and prayer. The tree was cut down then carved in the uplands then carried down to be completed in a h\u0101lau wa\u02bba. In contemporary times, different tools and materials are used to carve canoes, since it is a practice that was recently revived, however, it is a practice that continues today by the carvers of this era.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u02bb\u014clelo kuhikuhi<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>E koho i k\u0113ia hua\u02bb\u014dlelo no n\u0101 kumuwaiwai pili i ka \u02bboihana k\u0101lai wa\u02bba.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Instructions&nbsp;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Use for resources related to canoe carving.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Mo\u02bbok\u016b\u02bbauhau | Genealogy&nbsp;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><em>Akua | Deity:<\/em> K\u016b\u02bb\u0101lanawao; K\u016bpulupulu: K\u016bmokuh\u0101li\u02bbi; K\u016bka\u02bbie\u02bbie; K\u016bpalalak\u0113; K\u016bka\u02bb\u014dhi\u02bbalaka; Lea; Kap\u016boalaka\u02bbi<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Hana | Practice:<\/strong> Hana ko\u02bbi<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Lako | Materials + tools \/ implements:<\/strong> Ko\u02bbi p\u014dhaku<\/p>\n\n\n\n<p><strong>K\u016bkulu | Built environment:<\/strong> Heiau<\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u02bbA\u02bbahu | Ceremonial clothing:<\/strong> Malo ke\u02bboke\u02bbo<\/p>\n\n\n\n<p><strong>K\u016blana | Title\/rank<\/strong>: Kahuna k\u0101lai wa\u02bba<\/p>\n\n\n\n<p><strong>K\u016bmole | Source(s)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Malo, Davida, Jeffrey Paul Lyon, Charles Langlas, and Davida Malo.\u00a0<em>The Mo\u02bbolelo Hawai\u02bbi of Davida Malo<\/em>. Honolulu: University of Hawai\u02bbi Press, 2020.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Ho\u02bbopili \u02bbia i | Applied to:\u00a0<\/strong><a href=\"https:\/\/uhawaii-manoa.primo.exlibrisgroup.com\/permalink\/01UHAWAII_MANOA\/11uc19p\/alma998038704605682\">The canoe making profession of ancient times<\/a>; <a href=\"https:\/\/uhawaii-manoa.primo.exlibrisgroup.com\/permalink\/01UHAWAII_MANOA\/11uc19p\/alma9920415484605682\">The evolution of traditional Hawaiian canoe builing, from pre-contact through the present<\/a><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Mea haku | Created by:<\/strong><strong>\u00a0<\/strong>Keahiahi Long; Annemarie Paikai<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Inoa | Name(s) K\u0101lai wa\u02bba H\u014d\u02bbulu\u02bbulu mana\u02bbo \u02bbO ke k\u0101lai wa\u02bba kekahi hana a ke kahuna k\u0101lai wa\u02bba o ka w\u0101 kahiko. Ho\u02bbomana \u02bbia ke k\u0101lai \u02bbana i ka wa\u02bba i ke akua. \u02bbO ke koa ka la\u02bbau i koho &hellip; <\/p>\n","protected":false},"author":216,"featured_media":0,"parent":878,"menu_order":23,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-1723","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.hawaii.edu\/kawaihapai\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/1723","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.hawaii.edu\/kawaihapai\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.hawaii.edu\/kawaihapai\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hawaii.edu\/kawaihapai\/wp-json\/wp\/v2\/users\/216"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hawaii.edu\/kawaihapai\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1723"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.hawaii.edu\/kawaihapai\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/1723\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2936,"href":"https:\/\/www.hawaii.edu\/kawaihapai\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/1723\/revisions\/2936"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hawaii.edu\/kawaihapai\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/878"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.hawaii.edu\/kawaihapai\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1723"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}